Yeni məlumat mərkəzindəki imkanlar sayəsində aşağıdakılar mümkün olmuşdur:

• İnternetə çıxış kanalının genişləndirilməsi
• Azərbaycan istifadəçiləri üçün daha sürətli giriş
• Daha stabil və güvənli xidmət

İstifadəçilərimiz üçün bu səhifələrin daha sürətli açılması, əlavələrin sürətli yüklənməsi və endirilməsi deməkdir.

Göstərdikləri xidmət və əməkdaşlığa görə Delta Telecom şirkətinə də öz təşəkkürümüzü bildiririk. Delta Telecom haqda əlavə məlumat üçün http://www.delta-telecom.net/

Box.az Çatı genişlənərək digər çat xidmətləri ilə əlaqə yaratmağa başladı. Bunlardan ilk ikisi rusiyanın ən böyük portallarından olan Yandex və dünyanın nəhənglərindən olan Google oldu.

Əgər sizin əlaqə qurmaq istədiyiniz şəxs Google Talk/Gmail və ya Yandex Online-dan istifadə edirsə, sadəcə onun poçt ünvanını “Çata dəvət et” qutusuna daxil edib onunla çatlaşmaq istədiyinizi bildirin. Həmin şəxsin poçt ünvanı müvafiq olaraq @gmail.com, @googlemail.com, @ya.ru, və ya @yandex.ru sunluqlarından biri ilə bitməlidir. Bundan sonra siz həmin şəxslə adi qaydada çatlaşa biləcəksiniz.

Onu da qeyd etməliyik ki, sizin tam adınız və profayl şəkliniz çata dəvət etdiyiniz şəxsin çat proqramında avtomatik olaraq görünəcək. Misal üçün, aşağıda Yandex istifadəçisinin Box.az çatındakı dostu ilə yazışarkən gördüyü profal şəkili və adı göstərilmişdir. (Qeyd: Google-dakı məhdudiyyətdən dolayı Google istifadəçiləri Box.az-dakı profayl şəkillərini hələlik görə bilmir)

Bu bağlantı təkcə birtərəfli deyil. Yəni sizin Google Talk, Gmail, və ya Yandex istifadə edən dostlarınız da sizi öz çatlarına əlavə edə bilərlər. Bunun üçün onlar sadəcə sizin Box.az-dakı email ünvanını öz kontakt siyahılarına əlavə etməlidirlər.

Çata dost əlavə etmək haqda əlavə məlumatla burada tanış ola bilərsiniz: http://blog.box.az/docs/chat/

Əgər siz də Facebookdan istifadə edirsinizsə, o zaman bizim Facebookdakı azarkeşlər siyahısına qoşulun! Bunun üçün bloqumuzdakı Facebook loqosundan və ya sağdakı azarkeş qutusundan isitfadə edin.

Həmçinin bizim Facebook səhifəmizə birbaşa daxil olub aşarkeş ola bilərsiniz: www.facebook.com/Box.az

Sadəcə azarkeş olmaqla kifayətlənmək istəməyənlər Facebookdakı dostlarını da dəvət edə bilərlər .

Ümumiyyətlə Box.az-a gələn spamları 2 qrupa bölmək olar: xarici və yerli spamlar.

Xarici Spamlar

Bu növ spamın böyük qismi inglis dilində olur. Lakin bəzən qonşu rus və türk dillərində spama da rast gəlmək olur. Bu növ spamlar adətən böyük spam mənbələri tərəfindən göndərilir. Bu cür spammerlər məktubu kimə göndərdikləri haqda heç düşünmürlər – təki email ünvanı olsun. Bu cür kütləvi spamerlər öz şikarlarının email ünvanlarını avtomatik olaraq forumlardan, bloqlardan, və başqa  internet resulrslarından toplayır.

Əgər siz bu cür spammerlərin hədəfinə çevrilmək istəmirsinizsə çalışın email ünvanınızı mümkün qədər az yerdə göstərin.

Kütləvi spamların başqa bir mənbəyi də viruslara yoluxmuş “zombi” kompüterlərdir. Bu kompüterlər istifadəçilərin xəbəri olmadan gündə yüz minlərlə məktub göndərir.

Yerli Spamlar

Son bir neçə ildə Box.az-a gələn yerli spamların sayı kəskin artmışdır. Yerli spam dedikdə biz Azərbaycan saytlarını və şirkətlərini nəzərdə tuturuq.

Yerli spamların böyük əksəriyətini yerli əyləncə saytları təşkil edir. Sayğac sistemlərində bir-birilə yarışan bu saytlar spam vasitəsilə öz ziyarətçi sayını süni şəkildə artırmağa çalışır. Aşağıda bu spamerlərin bir neçəsi göstərilmişdir:

eylence.az, eylence.ru, mix.az, open.az, big.az, geceler.biz, nurter.info, webmasterik.biz, danger.az, mobiland.az, mm-mobile.net, azelim.com, azeriwap.az, azeri-host.net, relax.az, bakililar.ws, paylash.info, birge.biz, və s.

[əlavə 10.01.10] vmart.az, nice.az, bakudubai.com, ziya.az, zor.az, cin.az, teacher.az, toget.az, mid.az, mynet.az, eylen.net

Lakin son vaxtlar nisbətən ciddi yerli şirkətlər də bu ücüz reklam növünə üstünlük verməkdədirlər. Misal üçün FlyDubai (Turizm ve Viza xidmetleri), Vmart.az (elektron ticarət) və başqa şirkətlər öz xidmət və məhsullarını istifadəçilərə spam göndərməklə reklam edirlər.

Maraqlıdır ki, istifadəçini cəlb etmək üçün bir çox hallarda bu reklamlarda müxtəlif bicliklərdən istifadə olunur. Məsələn, məktubu göndərən spammer özünü istifadəçinin tanıdığı bir qız kimi qələmə verir. Burada sual yaranır ki, aldadaraq özünə müstəriləri cəlb edən şirkətlər gələcəkdə həmin müstərilərin güvənini necə qazanacaq? Məncə bu cür hiylə işlədən şirkətlər ilk andan özlərinə mənfi imic yaradırlar.

Spamla Mübarizə və Statistika

Box.az spamla mübarizə üçün coxpilləli süzgəclərdən istifadə edir. Hər bir süzgəcin öz funksiyası var.

İlkin mərhələdə dünyada məşhur spam mənbələrindən və yolixmuş zombi kompüterlərdən gələn spamlar ələnir. Bunun üçün SBL (Spam Block List) adlanan qara siyahılardan istifadə olunur.

İkinci mərhələdə məktubların məzmunu analiz edilir. Bu mərhələdə məktubların mətnindəki bir cox meyarlar əsasında analiz aparılır və əlavələrdə virusların mövcudluğu yoxlanılır.

Son olaraq yerli spamlara qarşı xüsusi yoxlamalar aparılır. Hər yeni yerli spam üçün bu süzgəcdə xüsusi qaydalar müəyyən olunur ki, bu reklamlar bir daha istifadəçini narahat etməsin.

Box.az-a 1 ay ərzində təqribən 10 milyon məktub gəlir. Aşağıdakı şəkil bu məktubların yuxarıda saydığımız qruplar arasında necə paylaşdığını göstərir:

Gördüyünüz kimi sadəcə ilkin mərhələdə milyonlarla spam süzgəcdə ələnmişdir. İkinci pillədə nisbətən az, ümumi həcmin 2%-i süzgəcdən keçmir. Nəticədə anti-spam sistrmindən sadəcə 10% məktublar təmiz çıxır!

Son olaraq qeyd etməliyik ki, spam süzgəcləri 100% səliqəli deyil. Bəzən spam tipli məktubu normal kimi, bəzən də normal məktubu spam kimi dəyərləndirə bilər. Buna görə istifadəçilərimizə məsləhət görərdik ki, mütəmadi olaraq Spam qovluğunu yoxlasınlar. Məhs bu qovluğa fayllar toplanılır.

Spam məktubları haqda ətraflı olaraq burada Wikipediada məlumat ala bilərsiniz: http://az.wikipedia.org/wiki/Spam

Bunu nəzərə alaraq biz Box.az-a yeni yükləmə alətini əlavə etdik. Bu alət vasitəsilə siz nəyinki yükləmə prosesinə nəzarət edə bilərsiniz, həmçinin eyni zamanda birdən çox fayl seçə bilərsiniz!

Aşağıdakı şəkildə “Fayl əlavə et” düyməsinə basdıqdan sonra çıxan dialoq pəncərəsi göstərilib. Gördüyünüz kimi bu pəncərədə siz eyni anda bir neçə fayl seçə bilərsiniz.

Faylları seçdikdən sonra “Open” düyməsinə basın və onlar növbə ilə məktuba əlavə olunmağa başlayacaq. Faylın yüklənməsi onun qarşısındakı indikator vasitəsilə sizə göstəriləcək (aşağıdakı şəkildəki kimi). Siz “Ləğv et” keçidini seçərək faylın yüklənməsini dayandıra bilərsiniz və ya təkrar “Fayl əlavə et” deyərək daha da çox fayl əlavə edə bilərsiniz. Fayllar yüklənərkən siz məktubunuzu yazmağa davam edə bilərsiniz.

Qeyd edək ki, yeni yükləmə yalnız Yeni Box.az-da mövcuddur. Həmçinin bir ümumi həcmi 10MB-dan çox olmayan 20 ədəd əlavə etmək olar.

Həmçinin çata göndərdiyiniz linklər artıq avtomatik olaraq tanınacaq və üzərinə basılan zaman yeni pəncərədə açılacaq.

Son olaraq çat sisteminə avtomatik qoşulmağı əlavə etdik. İnternet bağlantısından və ya başqa problemlərdən dolayı çat bağlantısı qopduğu zaman sistem avtomatik olaraq 5 saniyə sonra qoşulmağa cəhd göstərəcək.

Ümid edirik ki, bütün bunlar sizin çat söhbətlərinizi daha da emosiyalı və rahat edəcək. 

Çox hörmətli Box.az istifadəçiləri, Box.az sizə yeni Çat xidmətini təqdim edir!

Məktub vasitəsilə əlaqə saxlamaq asandır, lakin biz inanırıq ki bu kifayət deyil. Dostlarınızla daha yaxın ünsiyyətdə olmaq üçün onların hal-hazırda onlayn (xəttdə) olub-olmadığını bilmək və ani mesaj gəndərib-almaq imkanına malik olmaq tələb olunur.

Məhz buna görə Box.az istifadəçilərinə bu imkanları özündə cəmləşdirən Çatı xidmətini əlavə etdi. Çat sistemi haqda ətraflı məlumatla (dostları necə əlavə etmək, çata necə başlamaq, və s.) burada tanış ola bilərsiniz: http://blog.box.az/docs/chat/

Dərhal dostlarınızı çata dəvət edib, onlarla söhbətə başlaya bilərsiniz.

İndi Box.az-ı twitterdə də izləyə bilərsiniz:

http://twitter.com/boxaz

Əgər siz Box.az haqqında tvitterdə yazırsınızsa, o zaman tvitə #boxaz əlavə edin. Beləliklə tvitterdə “boxaz” açar sözü axtarıldıqda sizin tvitləriniz də görsənəcək.

Əlavə olaraq, bloqumuzdakı xəbərləri soldakı işarəyə başaraq re-tweet edə bilərsiniz.

Uğurlu tvitlər!

Elə ona görə də istədim keçən 1 il ərzində görülən əsas islərin hesabatını təqdim edim:

1. Yeni interfeys əsas oldu və ehtiyat üçün Sadə interfeys əlavə olundu (əlavə məlumat üçün http://blog.box.az/2009/07/kohne-yeni-ve-sade-interfeys/). 2000-ci ildən fəaliyyət göstərən Köhnə interfeys təmamilə ləğv olundu.
2. Artan tələbatın qarşısında server arxitekturamızda köklü dəyişikliklər edildi.
3. Köhnə 2 ədəd server, 5 ədəd yeni server ilə əvəz olundu.
4. Yuxarıdakı dəyişikliklər xidmətin fəaliyyətdə olan müddəti artirmağa imkan yaratdı. Son 3 aydın ortalama statistikasına görə xidmətdə 99.9% aktivlik müşahidə olunub (yəni 3 ayda cəmi 0.1% vaxt işləməyib).
5. Beynəlxalq internet kanalının genişliyi 2 dəfə artırıldı.

Bütün bu infrastruktur dəyişiklikləri bizə gələcəkdə yeni xidmətləri sürətlə həyata keçirmək imkanını yaradır. Odur ki, yenililəri gözləyin…

İstərdik ki istifadəçilərimiz də bizimlə daha sız əlaqədə olsunlar və yazılarımızı şərh etsinlər. Çalışacayıq şərhləri cavablandıraq və maraqlı müzakirələr açaq.

Əgər bloq-da olmayan hər-hansı məsələ sizi maraqlandırırsa o zaman sadəcə support@box.az ünvanına yazın. Növbəti yazılarımızda sizi maraqlandıran məsələləri işıqlandırmağa çalışarıq.