Hazırda isə biz son testləri həyata keçirib dəqiqələri sayırıq…

Onu da qeyd edək ki bizim üçün bu əhəmiyyətli hadisə Box.az-ın 10 illiyinə təsadüf edib (8 Avqust 2000).

Mündəricat

[ gizlət ]

1. 1 Kim? profilləri necə işləyir?
2. 2 Mən özümə Kim? profili necə aça bilərəm?
3. 3 Mənim Kim? profilimi kimlər görə bilər?
4. 4 Başqa insanlarla profilimi necə paylaşa bilərəm?

Bir çox hallarda tanımadığınız və ya virtual olaraq (internetdən) tanıdığınız bir şəxsdən məktub aldığınız zaman bu şəxs haqda ətraflı məlumat almaq istəyirsiniz. Eyni zamanda da sizə məktubu göndərən və ya çata əlavə edən şəxs özü haqda məlumatı sizinlə paylaşmaq istəyir.

Bunu daha da asanlaşdırmaq üçün biz Kim? profillərin paylaşma xidmətini əlavə etdik!

Profil səhifəsinin nümunəsini görmək üçün bura keçin: http://box.az/kim/kamile87

Kim? profilləri necə işləyir?

Özünüz haqda məlumatı paylaşmaq çox asandır:

1. Siz özünüz haqda məlumatı Box.az profilinizdə göstərirsiniz. Bu məlumat sizin ad, soyad, doğum tarixi, maraq və hobbiləriniz, təhsil və iş yeriniz, və s. kimi məlumatlardan ibarətdir. Bunun üçün sol menyudan Profil bölümünü seçin ().
2. Bu andan etibarən sizin məktub göndərdiyiniz və ya çatda söhbət etdiyiniz hər bir şəxs sizin adınızın yanındakı Kim? düyməsinə () basaraq sizin haqda məlumat öyrənə bilər.

Mən özümə Kim? profili necə aça bilərəm?

Əgər sizin Box.az hesabınız varsa o zaman sizin Kim profiliniz artıq mövcuddur!

Əgər siz hələ Box.az üzvü deyilsinizsə o zaman sadəcə burada qeydiyyatdan keçin və profil məlumatlarınızı əlavə edin.

Mənim Kim? profilimi kimlər görə bilər?

Hər bir istifadəçi profilinin məxfiliyini özü müəyyən edə bilər. Burada bir neçə hal mövcuddur:

• Heç kəs görə bilməz. Bu profillər tam gizlidir.
• Box.az istifadəçiləri görə bilər. Bu halda yalnız Box.az istifadəçiləri sizin haqda məlumatı görə bilər. Bunun üçün Box.az istifadəçisi öz hesabına daxil olmalıdır.
• Hər kəs görə bilər. Bu profillər istənilən internet istifadəçisinə açıqdır.

Adi halda sizin profil yalnız Box.az istifadəçiləri tərəfindən görünəcək. Əgər siz profilinizi paylaşmaq istəmirsinizsə, o zaman aşağıdakı addımlar vasitəsilə özünüz barədə məlumatı gizlədə bilərsiniz:

1. Yeni Box.az-da sol tərəfdə “Profil” bölumünə daxil olun
2. “Əsas Məlumat” səhifəsindəki “Məxfilik” qutusunda məxfilik dərəcələrindən birini şeçin (şəkildə göstərildiyi kimi)
3. “Saxla” düyməsinə basaraq dəyişiklikləri saxlayın.

Profil səhifəsi sizin ad, soyad, doğum tarixi, maraq və hobbiləriniz, təhsil və iş yeriniz, və s. kimi məlumatlardan ibarət olacaq.

Başqa insanlarla profilimi necə paylaşa bilərəm?

Əgər siz Kim? profilinizi başqa insanlarla paylaşmaq istəyirsinizsə o zaman sadəcə profil səhifənizin ünvanını həmin şəxsə göndərin.

Hər bir istifadəçinin özünə aid profil ünvanı var və bu ünvan box.az/kim/istifadəçi-adı formatındadır. Burada istifadəçi-adı sizin istifadəçi adınızla əvəz olunmalıdır.

Misal üçün kamile87 (kamile87@box.az) istifadəçisi üçün bu ünvan box.az/kim/kamile87 olacaq.

Yeni məlumat mərkəzindəki imkanlar sayəsində aşağıdakılar mümkün olmuşdur:

• İnternetə çıxış kanalının genişləndirilməsi
• Azərbaycan istifadəçiləri üçün daha sürətli giriş
• Daha stabil və güvənli xidmət

İstifadəçilərimiz üçün bu səhifələrin daha sürətli açılması, əlavələrin sürətli yüklənməsi və endirilməsi deməkdir.

Göstərdikləri xidmət və əməkdaşlığa görə Delta Telecom şirkətinə də öz təşəkkürümüzü bildiririk. Delta Telecom haqda əlavə məlumat üçün http://www.delta-telecom.net/

YENİLƏNMƏ 21:05 – İşlər gözlədiyimizdən biraz uzun çəkdi və 20:15-də tamamlandı. Lakin dəyişikliklər bəzi provayderlərə hələ də çatmadığına görə onlarda Box.az-a girişlə problem yaranıb. Bu bir neçə saat ərzində avtomatik olaraq həll edilməlidir.

YENİLƏNMƏ 16:40 – Texniki səbəblərdən işlərə 16:40-da başladıq. İşlər saat 20:00-a qədər davam dəcək. Gedişatı haqda xəbərdar edəcəyik.

—-

Hörmətli Box.az istifadəçiləri,

Xidmətimizdə aparılan müəyyən dəyişikliklər ilə əlaqədar olaraq 27 May, 14:00 – 18:00 saatları arasında xidmətimizdə fasilələr müşahidə ediləcəkdir. Hər zaman olduğu kimi, bu zaman ərzində daxil olan məktublar qəbul ediləcəkdir.

Təəssüf olsun ki, bizdən aslı olmayan səbəblərdən dolayı bu dəyişiklikləri gecə saatlarında aparmaq mümkün olmayıb.

Narahatçılığa görə üzr istəyirik.

Lakin parolunuzu bərpa etmə üsulundan təkcə siz deyil, sizin hesabınızı ələ keçirmək istəyən başqa şəxslər də ola bilər. Məhz buna görə, istifadəçilərimizin xidmətdən daha əminliklə istifadə etmələri üçün biz parolun bərpa sistemini yenilədik, onu daha etibarlı və təhlükəsiz etdik.

Yeni parolu bərpa etmək üçün istifadəçi adınızı daxil etdikdən sonra sistem avtomatik olaraq bu istifadəçiyə uyğun bərpa üsullarını göstərəcək.

Misal üçün aşağıdakı şəkildə hazırda mövcud olan iki bərpa üsulu istifadəçiyə təklif edilmişdir. Bunlardan birini seçərək bərpaya başlanıla bilər:

Qeyd edək ki, bu bərpa üsullarının aktiv olması istifadəçinin son giriş tarixindən və alternativ email ünvanını göstərib-göstərməməsindən aslıdır. Daha dəqiq desək, əgər istifadəçi öz hesabına son 24 saat içində daxil omuşdursa o zaman məxfi sual ilə bərpa üsulu aktiv olmayacaq. Bunun vasitəsilə biz aktiv istifadəçilərimizin hesablarını qorumuş oluruq.

İkinci halda, alternativ email göstərilmişdirsə, istifadəçinin hesabında göstərmiş olduğu alternativ email ünvanına bərpa məktubu göndəriləcək. Box.az yeni parol göndərmək əvəzinə həmin istifadəçiyə xüsusi bərpa keçidi göndərəcək (aşağıdakı şəkildə göstərildiyi kimi). Bərpa keçidini açdıqda istifadəçiyə yeni parolu daxil etmək təklif ediləcək.

Bütün bu yeniliklər həm bərpa sistemini daha etibarlı edir həm də parolun/hesabın oğurlanması hallarının qarşısının alınmaqda kömək edir.

Son olaraq bütün istifadəçilərimizdən məxfi sual və cavabları heç kimlə paylaşmamaqlarının vacib olduğunu xatırladmaq istərdik. Əgər məxfi sual/cavabınızı unutmusunuzsa o zaman elə indicə yeniləyin və unutmayacağınız və eyni zamanda başqalarının bilmədiyi sual/cavabdan istifadə edin. Əğər başqa bir email ünvanınız varsa onu da alternativ email kimi göstərin.

Box.az Çatı genişlənərək digər çat xidmətləri ilə əlaqə yaratmağa başladı. Bunlardan ilk ikisi rusiyanın ən böyük portallarından olan Yandex və dünyanın nəhənglərindən olan Google oldu.

Əgər sizin əlaqə qurmaq istədiyiniz şəxs Google Talk/Gmail və ya Yandex Online-dan istifadə edirsə, sadəcə onun poçt ünvanını “Çata dəvət et” qutusuna daxil edib onunla çatlaşmaq istədiyinizi bildirin. Həmin şəxsin poçt ünvanı müvafiq olaraq @gmail.com, @googlemail.com, @ya.ru, və ya @yandex.ru sunluqlarından biri ilə bitməlidir. Bundan sonra siz həmin şəxslə adi qaydada çatlaşa biləcəksiniz.

Onu da qeyd etməliyik ki, sizin tam adınız və profayl şəkliniz çata dəvət etdiyiniz şəxsin çat proqramında avtomatik olaraq görünəcək. Misal üçün, aşağıda Yandex istifadəçisinin Box.az çatındakı dostu ilə yazışarkən gördüyü profal şəkili və adı göstərilmişdir. (Qeyd: Google-dakı məhdudiyyətdən dolayı Google istifadəçiləri Box.az-dakı profayl şəkillərini hələlik görə bilmir)

Bu bağlantı təkcə birtərəfli deyil. Yəni sizin Google Talk, Gmail, və ya Yandex istifadə edən dostlarınız da sizi öz çatlarına əlavə edə bilərlər. Bunun üçün onlar sadəcə sizin Box.az-dakı email ünvanını öz kontakt siyahılarına əlavə etməlidirlər.

Çata dost əlavə etmək haqda əlavə məlumatla burada tanış ola bilərsiniz: http://blog.box.az/docs/chat/

Əgər siz də Facebookdan istifadə edirsinizsə, o zaman bizim Facebookdakı azarkeşlər siyahısına qoşulun! Bunun üçün bloqumuzdakı Facebook loqosundan və ya sağdakı azarkeş qutusundan isitfadə edin.

Həmçinin bizim Facebook səhifəmizə birbaşa daxil olub aşarkeş ola bilərsiniz: www.facebook.com/Box.az

Sadəcə azarkeş olmaqla kifayətlənmək istəməyənlər Facebookdakı dostlarını da dəvət edə bilərlər .

Ümumiyyətlə Box.az-a gələn spamları 2 qrupa bölmək olar: xarici və yerli spamlar.

Xarici Spamlar

Bu növ spamın böyük qismi inglis dilində olur. Lakin bəzən qonşu rus və türk dillərində spama da rast gəlmək olur. Bu növ spamlar adətən böyük spam mənbələri tərəfindən göndərilir. Bu cür spammerlər məktubu kimə göndərdikləri haqda heç düşünmürlər – təki email ünvanı olsun. Bu cür kütləvi spamerlər öz şikarlarının email ünvanlarını avtomatik olaraq forumlardan, bloqlardan, və başqa  internet resulrslarından toplayır.

Əgər siz bu cür spammerlərin hədəfinə çevrilmək istəmirsinizsə çalışın email ünvanınızı mümkün qədər az yerdə göstərin.

Kütləvi spamların başqa bir mənbəyi də viruslara yoluxmuş “zombi” kompüterlərdir. Bu kompüterlər istifadəçilərin xəbəri olmadan gündə yüz minlərlə məktub göndərir.

Yerli Spamlar

Son bir neçə ildə Box.az-a gələn yerli spamların sayı kəskin artmışdır. Yerli spam dedikdə biz Azərbaycan saytlarını və şirkətlərini nəzərdə tuturuq.

Yerli spamların böyük əksəriyətini yerli əyləncə saytları təşkil edir. Sayğac sistemlərində bir-birilə yarışan bu saytlar spam vasitəsilə öz ziyarətçi sayını süni şəkildə artırmağa çalışır. Aşağıda bu spamerlərin bir neçəsi göstərilmişdir:

eylence.az, eylence.ru, mix.az, open.az, big.az, geceler.biz, nurter.info, webmasterik.biz, danger.az, mobiland.az, mm-mobile.net, azelim.com, azeriwap.az, azeri-host.net, relax.az, bakililar.ws, paylash.info, birge.biz, və s.

[əlavə 10.01.10] vmart.az, nice.az, bakudubai.com, ziya.az, zor.az, cin.az, teacher.az, toget.az, mid.az, mynet.az, eylen.net

Lakin son vaxtlar nisbətən ciddi yerli şirkətlər də bu ücüz reklam növünə üstünlük verməkdədirlər. Misal üçün FlyDubai (Turizm ve Viza xidmetleri), Vmart.az (elektron ticarət) və başqa şirkətlər öz xidmət və məhsullarını istifadəçilərə spam göndərməklə reklam edirlər.

Maraqlıdır ki, istifadəçini cəlb etmək üçün bir çox hallarda bu reklamlarda müxtəlif bicliklərdən istifadə olunur. Məsələn, məktubu göndərən spammer özünü istifadəçinin tanıdığı bir qız kimi qələmə verir. Burada sual yaranır ki, aldadaraq özünə müstəriləri cəlb edən şirkətlər gələcəkdə həmin müstərilərin güvənini necə qazanacaq? Məncə bu cür hiylə işlədən şirkətlər ilk andan özlərinə mənfi imic yaradırlar.

Spamla Mübarizə və Statistika

Box.az spamla mübarizə üçün coxpilləli süzgəclərdən istifadə edir. Hər bir süzgəcin öz funksiyası var.

İlkin mərhələdə dünyada məşhur spam mənbələrindən və yolixmuş zombi kompüterlərdən gələn spamlar ələnir. Bunun üçün SBL (Spam Block List) adlanan qara siyahılardan istifadə olunur.

İkinci mərhələdə məktubların məzmunu analiz edilir. Bu mərhələdə məktubların mətnindəki bir cox meyarlar əsasında analiz aparılır və əlavələrdə virusların mövcudluğu yoxlanılır.

Son olaraq yerli spamlara qarşı xüsusi yoxlamalar aparılır. Hər yeni yerli spam üçün bu süzgəcdə xüsusi qaydalar müəyyən olunur ki, bu reklamlar bir daha istifadəçini narahat etməsin.

Box.az-a 1 ay ərzində təqribən 10 milyon məktub gəlir. Aşağıdakı şəkil bu məktubların yuxarıda saydığımız qruplar arasında necə paylaşdığını göstərir:

Gördüyünüz kimi sadəcə ilkin mərhələdə milyonlarla spam süzgəcdə ələnmişdir. İkinci pillədə nisbətən az, ümumi həcmin 2%-i süzgəcdən keçmir. Nəticədə anti-spam sistrmindən sadəcə 10% məktublar təmiz çıxır!

Son olaraq qeyd etməliyik ki, spam süzgəcləri 100% səliqəli deyil. Bəzən spam tipli məktubu normal kimi, bəzən də normal məktubu spam kimi dəyərləndirə bilər. Buna görə istifadəçilərimizə məsləhət görərdik ki, mütəmadi olaraq Spam qovluğunu yoxlasınlar. Məhs bu qovluğa fayllar toplanılır.

Spam məktubları haqda ətraflı olaraq burada Wikipediada məlumat ala bilərsiniz: http://az.wikipedia.org/wiki/Spam

Bunu nəzərə alaraq biz Box.az-a yeni yükləmə alətini əlavə etdik. Bu alət vasitəsilə siz nəyinki yükləmə prosesinə nəzarət edə bilərsiniz, həmçinin eyni zamanda birdən çox fayl seçə bilərsiniz!

Aşağıdakı şəkildə “Fayl əlavə et” düyməsinə basdıqdan sonra çıxan dialoq pəncərəsi göstərilib. Gördüyünüz kimi bu pəncərədə siz eyni anda bir neçə fayl seçə bilərsiniz.

Faylları seçdikdən sonra “Open” düyməsinə basın və onlar növbə ilə məktuba əlavə olunmağa başlayacaq. Faylın yüklənməsi onun qarşısındakı indikator vasitəsilə sizə göstəriləcək (aşağıdakı şəkildəki kimi). Siz “Ləğv et” keçidini seçərək faylın yüklənməsini dayandıra bilərsiniz və ya təkrar “Fayl əlavə et” deyərək daha da çox fayl əlavə edə bilərsiniz. Fayllar yüklənərkən siz məktubunuzu yazmağa davam edə bilərsiniz.

Qeyd edək ki, yeni yükləmə yalnız Yeni Box.az-da mövcuddur. Həmçinin bir ümumi həcmi 10MB-dan çox olmayan 20 ədəd əlavə etmək olar.

Həmçinin çata göndərdiyiniz linklər artıq avtomatik olaraq tanınacaq və üzərinə basılan zaman yeni pəncərədə açılacaq.

Son olaraq çat sisteminə avtomatik qoşulmağı əlavə etdik. İnternet bağlantısından və ya başqa problemlərdən dolayı çat bağlantısı qopduğu zaman sistem avtomatik olaraq 5 saniyə sonra qoşulmağa cəhd göstərəcək.

Ümid edirik ki, bütün bunlar sizin çat söhbətlərinizi daha da emosiyalı və rahat edəcək.